Dawne metody akneterapii, lata 1960-1965

Acne vulgaris – trądzik pospolity

Acne - Akne - Trądzik

Henryk Różański

 


Leczenie wewnętrzne.

 

1. Vitaminum A (akseroftol) – kapsułki - 288.000 j. m. w ciągu doby, zaleconą dawkę przyjąć w trzech porcjach po jedzeniu. Zamiast czystej formy witaminy A stosowano niekiedy preparat złożony, dwuwitaminowy: witamina A+E. W latach 60 XX wieku Vitaminum A+E zawierało 30.000 j.m. akseroftolu i 70 mg tokoferolu i było w postaci drażetek.

2. Vitaminum C (kwas L-askorbinowy) – 200-400 mg 3 razy dziennie. W ówczesnych czasach witamina C była sprzedawana w formie proszku (po 5 i 10 g), tabletek 100 i 200 mg oraz ampułek 100 mg/2 ml oraz ampułek 500 mg/5 ml.

3. Vitaminum K (2-methyl 1,4-naphtohydrochinon natrium bisulfuricum)doustnie 3 razy dziennie po 1 tabl. 0,01 g, albo domięśniowo 1 raz dziennie 1 amp. 0,05 mg. Zamiast witaminy K podawano czasem Acetomenaphton w formie tabletek 10 mg.

4. Acetomenaphtondoustnie 3 razy dz. po 1 tabletce 0,01 g – związek naftochinonowy zwiększający stężenie protrombiny we krwi. Dawniej stosowano jako substytut witaminy K. Trudno obecnie uzasadnić sens podawania środków zwiększających krzepnięcie krwi w przebiegu trądziku.

5. Vitaminum B-complexdoustnie 3 razy dziennie po 1-2 drażetki lub po ½ łyżeczki granulek, albo domięśniowo 1-2 razy dziennie po 1-2 ampułki. Ówczesna witamina B-complex zawierała jedynie witaminę B1, B2, B6, PP i pantotenian wapnia (prowitamina B5).

6. Vitaminum E (tokoferol) – doustnie 3 razy dziennie po 3 kapsułki 100 mg; albo domięśniowo 1 raz dziennie 1 ampułka 300 mg.

7. Vitaminum H (biotyna) – doustnie 3 razy dziennie po 3-5 tabletek 0,001 g.

8. Vitaminum A+E – doustnie 3 razy dziennie po 2 draż. (zamiast brania z osobna witaminy A i E). Obecnie w postaci kapsułek.

9. Vitaminum B12 – domięśniowo 2 razy w tygodniu po 1 ampułce 20 ug, ogółem 8-12 iniekcji. W latach późniejszych pojawiły się doniesienia, że witamina B12 może nasilać objawy trądziku. W moich licznych próbach podawania witaminy B12 w przebiegu trądziku nigdy nie zauważyłem nasilenia objawów trądzikowych, a niekiedy efekt odwrotny – poprawienie stanu chorego i cofanie się zmian ropnych. W niektórych publikacjach starałem się uzasadnić związki biochemiczne witaminy B12 z procesami zachodzącymi w skórze trądzikowej oraz u bakterii, ale również i one pozostają w sferze moich teorii. Nie ma też naukowo udokumentowanych doświadczeń na ten temat.

10. Stilboestrolum – doustnie 1 raz dziennie 1 tabl. 0,001 g, przez 3 tygodnie. Można również domięśniowo co 2 dzień 1 ampułkę 0,0005 g, przez okres 3 tygodni. Obecnie nie jest stosowany (patrz także tutaj).

 

W razie zmian ropnych podawano antybiotyki doustnie:

1. Chloramfenikol = Detreomycyna. Patrz również opis antybiotyków.

2. Chlorotetracyklina = Chlorocyklina. Patrz również opis antybiotyków.

 

Leczenie zewnętrzne.

 

1. Prodermin - maść, roztwór lub mazidło 2-10% - wcierać w schorzałe miejsca 3 razy dziennie. Prodermin to Pix Lithantracis, czyli smoła pogazowa (maź pogazowa) uzyskiwana poprzez suchą destylację węgla kamiennego. Zawiera liczne związki rakotwórcze, o czym wiedziano od samego początku. Obecnie sporadycznie stosowana w niektórych krajach, podobnie jak dziegcie, np. bukowy, sosnowy. Pod względem chemicznym maź pogazowa mająca dawniej duże znaczenie w medycynie zawiera węglowodory aromatyczne: antracen, karbazol, fenentren, naftalen, fenol, krezol, benzen, toluen, ksylen, pirydynę, chinolinę i in. Prodermina posiada właściwości przeciwzapalne, keratolityczne, keratoplastyczne, odkażające, antyseptyczne, przeciwgrzybicze, antybakteryjne i przeciwpasożytnicze. Dawniej prodermina, czyli Pix Lithantracis były wykorzystywane w terapii gronkowcowych i paciorkowcowych infekcji skóry, grzybic, łojotoku, dermatoz, wyprysków, łuszczycy i trądzików. W niskich stężeniach działa również przeciwświądowo. W wysokich stężeniach Pix Lithantracis powoduje zaczerwienienie i podrażnienie skóry.

2. Unguentum Hydrocortisoni – krem 1% wcierać w chore miejsca 3 razy dziennie (patrz także tutaj).

3. Oxycort – maść - miejscowo wcierać 3 razy dziennie, na duże ropnie stosować okłady z gazików pokrytych maścią. Oxycort zawiera hydrokortyzon i  oksyterracynę (oksytetracyklinę). Patrz również opis antybiotyków.

4. Oxycort – aerozol – chore miejsca spryskiwać 3 razy dziennie; bardzo szybko działający i skuteczny w przypadku trądziku skupionego, ropni, przetok ropnych w przebiegu trądziku ciężkiego, średnio nasilonego i skupionego - Acne conglomata. Patrz również opis antybiotyków.

5. Unguentum Oxyterracini 3% - maść – stosować do opatrunków i wcierania w skórę trądzikowi (zawiera antybiotyk oksyterracynę = oksytetracyklinę). Patrz również opis antybiotyków.

6. Unguentum Detreomycini 2% – maść – stosować miejscowo 3 razy dziennie (zawiera antybiotyk chloramfenikol, czyli detreomycynę). Patrz również opis antybiotyków.

7. Unguentum Chlorocyclini 3% - maść – stosować miejscowo 3 razy dziennie (zawiera antybiotyk chlorocyklinę). Patrz również opis antybiotyków.

8. Tormentiol – maść – miejscowo wcierać kilka razy dziennie. Obecnie również popularna. Dawniej zawierała wyciąg z kłączy pięciornika kurzego ziela 0,4 g, ichtiol 0,4 g, tlenek cynku 4 g, dwuboran sodu 0,2 g, wazelinę żółtą 7,5 g i lanolinę 7,5 g.

9. Unguentum Stilboestroli – miejscowo wcierać 2 razy dziennie (patrz także tutaj).

10. Unguentum Nitrofurazoni 0,2% – miejscowo wcierać kilka razy dziennie, przynajmniej 4 razy w ciągu doby. Zawiera 5-nitrofurazon-2-aldehydo-semikarbazon. Działa bakteriostatycznie i przeciwdrożdżakowo. Zabija niektóre pierwotniaki (wiciowce). Nitrofurazon był dawniej stosowany w formie tabletek do ssania (stany zapalne jamy ustnej i gardła, języka, zapalenie migdałków, angina) i zasypki na skórę. Obecnie sporadycznie stosowany.

Zastosowanie miały również terapie bodźcowe, niekiedy stosowane również współcześnie:

  1. Autohemoterapia – wstrzykiwanie krwi własnej domięśniowo, przez co uzyskuje się wzmożenie czynności układu odpornościowego.
  2. LaktoterapiaLac sterile – mleko sterylne wstrzykiwano domięśniowo w dawkach wzrastających od 2 do 10 ml; działają podobnie jak szczepionki, lecz wolniej i dłużej; pobudzają układ odpornościowy.
  3. Szczepionki bakteryjne.

 


Patrz również:
Dawne metody akneterapii, lata 1960-1965
Trądzik różowaty - Acne rosacea



 

HOME

Poznań 2005-2006